Tag Archives: μουσικοί

Κομμάτια για κλαρινέττο και πιάνο

Το 2016 μου ζητήθηκε από μια φίλη πιανίστα που εργαζόταν σε ένα ωδείο να γράψω δυο κομμάτια για δυο παιδιά που έπαιζαν πιάνο και κλαρινέττο για λάβουν μέρος στο «σύγχρονο» μέρος ενός διαγωνισμού για νέους.

Πήρα πρώτα ένα παλιό κομμάτι για πιάνο και φωνή και το μετέγραψα αλλάζοντας τον χαρακτήρα του για κλαρινέττο και πιάνο. Έγραψα κι ένα ποίημα, το οποίο θα απαγγελόταν από την παίκτρια τού πιάνου δυο φορες, μια στο πρωτο, και μια στο τρίτο τμημα του κομματιού. Στο δευτερο θα σωπούσε. Και πήρα να φτιάχνω το δεύτερο κομμάτι.

Στο μεταξύ όμως ο δάσκαλος τού κλαρινέττου είχε αντιρρήσεις: πολύ δύσκολο! Εντάξει λέω, θα γράψω ένα άλλο.

Οπότε πήρα ένα παλιό κομμάτι για πιάνο (από τη Σύνθεση Ι) και το έγραψα για τον συνδυασμό. Έφτιαξά κι ένα δεύτερο εντελώς καινούριο κομμάτι, κι ετσι είχανε 15 ολόκληρα λεπτά «σύγχρονης» μουσικής.

Όμως ξαναεπαναστάτησε ο δάσκαλος τού κλαρινέττου: πολύ εύκολο, μπορεί να τους αποκλείσουν από το διαγωνισμό λόγω ευκολίας του κομματιού.

Έτσι έβγαλα κάποια πολύ χρήσιμα συμπεράσματα...

[Θα τα ανεβάσω και τα τρία κομμάτια την ερχόμενη βδομάδα στις σελίδες των συνθέσεων.]

UPDATE: Τα κομμάτια ανέβηκαν εδώ.

Το μουσικο σιναφι

Αναπολω ωρες ωρες τη ζωη μου ως μουσικος. Και τωρα ειμαι βεβαια μουσικος, ομως χομπιστας, οχι επαγγελματιας. Τοτε ημουν φοιτητης, βασικα. Ομως 100% μουσικος. Οπότε ημουν μεσα στο σιναφι, αν και οχι ακομα στο επαγγελματικο σιναφι.

Οταν εισαι μεσα, υπαρχει διεπαφη. Ακους τον εναν, βλεπεις τον αλλο, παιρνεις ιδεες, ζυμωνεις και κανεις κατι ενδιαφερον. Οταν εισαι εξω, εισαι καπως σε απομονωση. Εκει εχεις την βιβλιοθηκη (φυσικη και διαδικτυακη), τις γνωσεις σου και τον εαυτο σου. Και τον πολυ λιγο χρονο, ομως αυτο δεν θα το εβαζα στα αρνητικα τού χομπιστα, διοτι ουτε ο επαγγελματιας εχει χρονο για να ασχοληθει με τη μουσικη, διοτι τρεχει για τα «προς το ζειν». Η απομονωση μπορει να αποβει και θετικη για την παραγωγη (αν υπαρχει καποια «τρέλα»), μπορει ομως να οδηγησει και σε μαρασμο.

Οταν εισαι μεσα, η διεπαφη λειτουργει και προς την αλλη κατευθυνση. Σε γνωριζει κοσμος, ακουγεται το ονομα, διευρυνεται το δικτυο, να το ενα προτζεκτ, να η αλλη συνεργασια, να ο αλλος ακουσε για σενα και θελει να σε γνωρισει. Το 'να φερνει τ' αλλο. Οταν εισαι εξω, ξεχνιεσαι. Αναχωρεις. Καλογερευεις. Κανεις δεν θα σε ψαξει. Συνεπως εχεις χρονο για περισυλλογη και η προωθηση γινεται μονο μεσα απο σκληρη πειθαρχια και μονο διαδικτυακα.

Και φτανουμε στο ψητο. Ωραια ολ' αυτα, ομως... τι γινεται με το σιναφι; Κακο χωριο τα λιγα σπιτια... Εκει που ψοφανε για το χειροκροτημα, εκει που ασχολεισαι με τα υψηλα και τα ιδεωδη (πιστευοντας κι εσυ οτι πετας ψηλα σαν αητος), εκει που η πιττα ειναι μικρη και τα σαγονια μπολικα υπαρχει πολυς φθονος, μισος, κακεντρεχεια και μνησικακία. Εκει που αναπολω τη μουσικη μου ζωη, να που βρισκομαι με μια φιλη ή φιλο επαγγελματια μουσικο παρεα και χαιρομαι, χαιρομαι που σωθηκα αφηνοντας αυτο το κακο σιναφι πισω μου. Κακολογει ο ενας τον αλλο, σχολιαζονται αρνητικα ευτελεις λεπτομερειες της τεχνης των αλλων με σκοπο να δειχθει οτι «δεν εχουν ιδεα απο τεχνη» και μετραται το ταλεντο των αλλων, το οποίο περιεργως ειναι ειτε κολοσσιαιο είτε μηδαμινο. Λες και απο το ταλεντο εξαρταται το ποσο καλος ειναι ενας επαγγελματιας καλλιτεχνης...

Αυτα ζω και λεω δόξα τῷ Θεῷ που βγηκα απ' αυτον τον τοξικο χωρο. Και κανω οση μουσικη κανω, χωρις παρε δωσε με αλλους. Να μου λειπει τετοιο κλιμα.

Το κακο σιναφι των μουσικων

Εδω και χρονια η μουσικη δεν ειναι πια η κυρια ασχολια μου. Οσο λυπηρο αν ειναι αυτο, διοτι αγαπαω τη μουσικη περισσοτερο απο καθε αλλη ασχολια μου, τοσο ευχαριστο ειναι απο την αλλη που δεν εχω να κανω με το σιναφι των μουσικων. Ουδεν κακον αμιγες καλού λοιπον.

Παντα ερχομαι αντιμετωπος με αυτο που αφησα, οταν συνανταω φιλους μου που ασχολουνται 100% με τη μουσικη. Τοτε θυμαμαι τι αφησα και χαιρομαι που δεν εχω να κανω πια με το κακο αυτο σιναφι. Να κακολογει ο ενας τον αλλον... Να θεωρει ο καθενας τον εαυτο του κατοχο της απολυτης αληθειας... Τι υπεροψια, τι μισος, φθονος, τι χολη... Τι θεοποιηση του ταλεντου... (το οποιο ο καθενας οριζει οπως θελει και τελικα δεν παιζει ρολο για το αν γινει καποιος καλος μουσικος) Εμ αυτα συμβαινουν οταν η τουρτα ειναι μικρη και οι μασελες μπολικες. Αυτα συμβαινουν οταν το κινητρο του μουσικου δεν ειναι η αγαπη του για την τεχνη, αλλα η αυτοπροβολη. Αυτα σε κανεναν αλλο χωρο δεν τα ειδα. Ουτε στους μαθηματικους, ουτε στους οικονομικους αναλυτες, ουτε στους διδασκοντες στα πανεπιστημια, ουτε στους πληροφορικους, ουτε στους ποιητες, ουτε καν στους μουσικολογους! Δυσκολη κατασταση και ψυχοφθορα...

Νεόπλουτοι της γνώσης

Ζώντας στο διπλό περιβάλλον των μαθηματικών και της μουσικής παρατηρώ μια περίεργη αντινομία: ενώ στον χώρο των μαθηματικών (όπου το λάθος είναι αντικειμενικά λάθος), όχι τα φοιτητούδια, καθηγητές μεγάλοι και τρανοί δείχνουν σεβασμό και συμπάθεια σε συναδέλφους που μπορεί να έκαναν λάθη ή να μην εξέφρασαν σωστά την σχετική ύλη στα κείμενα ή τις διαλέξεις τους (διότι μόνο όποιος εργάζεται κάνει λάθη και αστοχίες), στο χώρο της μουσικής (όπου θα έπρεπε να είναι κάποιος πολύ προσεκτικότερος στις δηλώσεις του, καθώς όλοι ξέρουμε ότι η ιστορία γελοιοποίησε και τους βλοσυρότερους κριτικούς) και συγκεκριμένα των Ελλήνων μουσικών, όχι μόνο οι επαγγελματίες, αλλά φοιτητές, μαθητές, άνεργοι και άεργοι μουσικοί, πρώην μουσικοί εκφραζόμενοι με τρόπο που μόνο καλλιέργεια δεν δείχνει κρίνουν και κατακρίνουν όχι τον μουσικό του ωδείου της γειτονιάς (που ούτε τη μισή εμπειρία του στο επάγγελμα δεν έχουν), αλλά προσωπικότητες του χώρου με διεθνή εμβέλεια.

Γιατί το κάνουν; Ίσως ξέχασαν να πάρουν την τέχνη τους σοβαρά και θέλουν να κάνουν πλάκα. Ίσως βαρέθηκαν την τέχνη τους και δεν είναι ικανοί για κάτι άλλο. Ίσως η τέχνη τους τους βαρέθηκε, κι έτσι έχουν πολύ χρόνο για ανοησίες. Ίσως να θέλουν να πουλήσουν μούρη στους αδαείς. Ίσως όμως —το χειρότερο— να πιστεύουν αυτά που λένε.

Για τι άτομα πρόκειται; Δεν αποκλείεται να είναι άτομα προερχόμενα από χαμηλά κοινωνικά στρώματα, που δεν είχαν την τύχη να μετέχουν υψηλής παιδείας στο σπίτι, ούτε όμως και τα διαθέσιμα χρήματα για να πληρώσουν ακριβούς δασκάλους (ας μην το κρύβωμε άλλωστε, «ο θέλων μουσικήν μαθείν», μας λέει ο Χρυσάφης ο Νέος, «θέλει [...] δουκάτα εις τας χείρας»). Έμαθαν ό,τι έμαθαν από δω κι από κει, με φτηνούς δασκάλους, χάρη στην αγάπη τους για την τέχνη αυτή αλλά και στο ταλέντο τους, πάντα όμως με πολύ κόπο, αυτοδίδακτοι —και το παινεύονται (όπως κάποιοι λέν «αυτοδημιούργητος!...» χτυπώντας το στέρνο με την γροθιά). Και ανεβαίνοντας τα σκαλιά, αντί να ταπεινωθούν (όπως θα ήταν το φυσικό, καθώς «όσο μεγαλώνει ο κύκλος της γνώσης, τόσο περισσεύουν τα σημεία επαφής με το Άγνωστο»), μετατρέπονται σε νεόπλουτους της γνώσης, ξεχνώντας από πού ήρθαν, σνομπάροντας τους δασκάλους και τα σχολεία όπου έμαθαν τα λίγα που έμαθαν και κρίνοντας αυτό που ούτε είναι αλλά και ούτε θα γίνουν.

Ίσως όμως να είναι και άτομα που απλά δεν ξέρουν την τύφλα τους. Τους δόθηκε η ευκαιρία να βρεθούν δίπλα σε γίγαντες και μέθυσαν από την λίγη δόξα που τους έλαχε έστω και μεταβατικά, τους χάιδεψαν τα αυτιά κάποιοι αετονύχηδες και πήραν τα μυαλά τους αέρα, βρέθηκαν πρώτοι στο χωριό και νόμισαν ότι είναι και στην πόλη, είναι εξ ιδιοσυγκρασίας άτομα ζηλιάρικα, ίσως ένα, ίσως δύο, ίσως όλα μαζί.

Σκέφτομαι ώρες ώρες το μέλλον τους. Σε τριάντα τριανταπέντε χρόνια που θα αποχωρούν από την σκηνή (την όποια σκηνή). Άλλοι εικοσπεντάρηδες και τριαντάρηδες κριτές και τιμητές των πάντων θα εκφράζονται με ακόμη χυδαιότερα λόγια (τότε) για τους μεγάλους της εποχής τους (οι τωρινοί δεν θα ανήκους στους τελευταίους, διότι αν ήταν να γίνουν μεγάλοι, δεν θα είχαν την πολυτέλεια να μην ασχολούνται με την τέχνη τους —την δική τους τέχνη). Ας ευχηθούμε ο Θεός να δώσει φώτιση και ταπείνωση στα αερισμένα τους μυαλά.

Και ας κλείσουμε την σημερινή ανάρτηση με το Μάθημα του Χρυσάφη:

Ο θέλων μουσικήν μαθείν και θέλων επαινείσθαι
θέλει πολλάς υπομονάς, θέλει πολλάς ημέρας,
θέλει καλόν σωφρονισμόν και φόβον του Κυρίου,
τιμή προς τον διδάσκαλον, δουκάτα εις τας χείρας,
τότε να μάθει ο μαθητής και τέλειος να γένει